Arefe Günlerinde İş Kazası Bildirimi Nasıl Hesaplanır? 3 İş Günü Kuralı ve SGK Uygulaması

İş kazalarının Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmesi, işverenlerin yerine getirmesi gereken önemli yasal yükümlülüklerden biridir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında iş kazasının Kuruma bildirilmesi için belirlenen süre, kazadan sonraki üç iş günüdür.

Ancak hafta sonları, resmi tatiller ve özellikle bayram arefeleri bu sürenin hesaplanmasında tereddüt yaratabilmektedir. Arefe günlerinin yarım gün resmi tatil olması, üç iş günlük sürenin hesabında nasıl değerlendirileceği sorusunu gündeme getirmektedir.

Bu yazımızda iş kazasının tanımını, bildirim yükümlülüğünü, üç iş günlük sürenin nasıl hesaplanacağını ve arefe günlerinde dikkat edilmesi gereken hususları ele alıyoruz.

İş Kazası Nedir?

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13. maddesine göre iş kazası; sigortalının işyerinde bulunduğu sırada veya kanunda belirtilen diğer durumlarda meydana gelen ve sigortalıyı hemen ya da sonradan bedenen veya ruhen engelli hâle getiren olaydır.

Bir olayın iş kazası olarak değerlendirilebilmesi için temel olarak;

• Kişinin sigortalı olması,
• Bir olayın meydana gelmesi,
• Olay sonucunda bedensel veya ruhsal bir zararın ortaya çıkması,
• Olayın Kanun'un 13. maddesinde sayılan hâllerden birinde gerçekleşmesi

gerekmektedir.

Kanuna göre iş kazası sayılabilecek başlıca durumlar şunlardır:

• Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen olaylar,
• İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle meydana gelen kazalar,
• Sigortalının görevli olarak işyeri dışında bulunduğu sırada yaşanan olaylar,
• Emziren kadın sigortalının süt izni sırasında meydana gelen olaylar,
• İşverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında meydana gelen olaylar.

Dolayısıyla iş kazası yalnızca işyerinin fiziksel sınırları içerisinde meydana gelen olaylarla sınırlı değildir. Kanunda belirtilen koşulların oluşması hâlinde işyeri dışında meydana gelen olaylar da iş kazası olarak değerlendirilebilir.

İş Kazası Bildirimi Kaç Gün İçinde Yapılmalıdır?

5510 sayılı Kanun'un 13. maddesine göre 4/a kapsamında çalışan sigortalıların iş kazası geçirmeleri hâlinde bildirim yükümlülüğü işverene aittir.

İşverenin yerine getirmesi gereken bildirim yükümlülükleri şöyledir:

• Yetkili kolluk kuvvetlerine: Derhal bildirim yapılmalıdır.
• Sosyal Güvenlik Kurumuna: Kazadan sonraki üç iş günü içinde bildirim yapılmalıdır.

İş kazası bildiriminin SGK'ya yapılması, kolluk kuvvetlerine yapılması gereken bildirimin yerine geçmez. Her iki yükümlülük de ayrı ayrı yerine getirilmelidir.

İşverenin Kontrolü Dışında Meydana Gelen İş Kazaları

İş kazasının işverenin kontrolü dışındaki bir yerde meydana gelmesi ve işverenin olay hakkında bilgi almasına engel bir durum bulunması hâlinde üç iş günlük süre, kazanın işveren tarafından öğrenildiği tarihten itibaren başlar.

Bu nedenle bildirimin başlangıç tarihi belirlenirken yalnızca kazanın meydana geldiği tarih değil, Kanun'da belirtilen öğrenme koşulları da dikkate alınmalıdır.

İş Kazası Bildiriminde 3 İş Günü Nasıl Hesaplanır?

İş kazası bildirim süresinin hesaplanmasında kazanın meydana geldiği gün dikkate alınmaz. Süre, kazayı takip eden günden itibaren hesaplanır.

Ancak takvimde yer alan her gün iş günü olarak kabul edilmez.

Genel uygulamada:

• Cumartesi günleri iş günü hesabına dahil edilmez.
• Pazar günleri iş günü hesabına dahil edilmez.
• Tam gün resmi tatiller iş günü hesabına dahil edilmez.
• Bildirim süresi, kazayı takip eden günden itibaren hesaplanır.

SGK'nın 2016/21 sayılı Genelgesi'nde de bildirim süresinin iş günü olarak hesaplanacağı, cumartesi, pazar ve resmi tatil günlerinin süre hesabına dahil edilmeyeceği açıklanmıştır.

Ancak bayram arefesi gibi yarım gün resmi tatil uygulamalarında ayrıca değerlendirme yapılması gerekebilir.

Arefe Günlerinde İş Kazası Bildirimi Nasıl Hesaplanır?

İş kazası bildirim süresinin hesaplanmasında uygulamada en fazla tereddüt yaratan konulardan biri bayram arefesi günleridir.

2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun kapsamında bayram arefeleri saat 13.00'ten itibaren genel tatil olarak kabul edilmektedir. Dolayısıyla arefe günleri tam gün resmi tatil değil, yarım gün tatil niteliğindedir.

Bu noktada önemli olan husus, arefe gününün iş kazası bildirim süresinin hesabında nasıl değerlendirileceğidir.

SGK Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kısa Vadeli Sigortalar Daire Başkanlığından alınan görüş doğrultusunda, arefe günlerinin üç iş günlük bildirim süresi hesabında iş günü olarak dikkate alınması gerektiği değerlendirilmektedir.

Buna göre arefe gününün yarım gün resmi tatil olması, tek başına bu günün süre hesabından çıkarılması sonucunu doğurmamaktadır.

Bu nedenle işverenlerin iş kazası bildirim sürelerini hesaplarken arefe günlerini otomatik olarak süre dışında bırakmaması gerekir.

Örnek Uygulama: 19 Mart 2026 Ramazan Bayramı Arefesi

18 Mart 2026 Çarşamba günü meydana gelen bir iş kazasını ele alalım.

19 Mart 2026 Perşembe günü Ramazan Bayramı arefesidir. 20 Mart 2026 Cuma günü ise Ramazan Bayramı'nın ilk günüdür.

SGK'dan alınan görüş doğrultusunda arefe gününün iş günü olarak dikkate alındığı hesaplamada süre şu şekilde ilerler:

Bu örnekte SGK'ya yapılması gereken iş kazası bildiriminin son günü 24 Mart 2026 Salı olarak hesaplanmaktadır.

Örnekteki hesaplama, arefe gününün iş günü kabul edilmesine ilişkin SGK görüşü esas alınarak yapılmıştır.

İş Kazası Bildirimi Nasıl Yapılır?

4/a kapsamındaki sigortalıların iş kazası bildirimleri işveren tarafından yapılır.

Bildirim işlemi SGK'nın elektronik İş Kazası ve Meslek Hastalığı Bildirim Sistemi üzerinden gerçekleştirilebilir.

İşverenler ayrıca İş Kazası ve Meslek Hastalığı Bildirgesi'ni doğrudan ilgili Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne veya Sosyal Güvenlik Merkezine ileterek de bildirim yapabilir.

Bildirim sürecinde;

• İş kazasının tarihi ve saati,
• Kazanın meydana geldiği yer,
• Olayın oluş şekli,
• Sigortalının kimlik ve çalışma bilgileri,
• Varsa tanık ve diğer olay bilgileri

doğru ve eksiksiz şekilde bildirilmelidir.

Sağlık hizmet sunucusu tarafından SGK'ya iş kazası bildirimi yapılmış olması, işverenin kendi bildirim yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

İş Kazası Bildiriminin Süresinde Yapılmamasının Sonuçları

İş kazasının yasal süresi içerisinde bildirilmemesi işveren açısından idari ve mali sonuçlar doğurabilir.

Bu kapsamda;

• 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında idari para cezası gündeme gelebilir.
• 5510 sayılı Kanun kapsamında, bildirim yapılmaması veya geç yapılması nedeniyle Kurumca yapılan bazı ödemelerin işverene tahsili söz konusu olabilir.
• İşverenin iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini ihlal etmesi durumunda ayrıca hukuki sorumluluk doğabilir.
• İş kazasının oluş şekli ve işverenin kusur durumu, tazminat ve rücu süreçlerinde önem taşır.

Özellikle iş kazası bildiriminin gecikmesi nedeniyle SGK tarafından yapılan ödemeler bakımından 5510 sayılı Kanun'un 21. maddesindeki düzenlemeler dikkate alınmalıdır.

Bu nedenle bildirim süresinin doğru hesaplanması ve kazanın zamanında bildirilmesi büyük önem taşımaktadır.

Sonuç

İş kazası bildiriminde üç iş günlük sürenin doğru hesaplanması, işverenlerin yasal yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmesi açısından kritik öneme sahiptir.

Özellikle bayram arefeleri gibi yarım gün resmi tatil uygulamalarında süre hesabının hatalı yapılması, bildirim yükümlülüğünün ihlal edilmesine neden olabilir.

SGK'dan alınan görüş doğrultusunda arefe günlerinin iş kazası bildirim süresi hesabında iş günü olarak dikkate alınması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

İşverenlerin iş kazası meydana geldiğinde kolluk kuvvetlerine derhal bildirim yapması, SGK'ya yapılacak bildirimi ise yasal süresi içinde tamamlaması gerekir.

HRD Danışmanlık Hakkında

HRD Danışmanlık, insan kaynakları, bordro, iş hukuku ve SGK süreçlerinde şirketlere profesyonel danışmanlık hizmetleri sunmaktadır.

Başta bordro outsourcing olmak üzere iş kazası ve SGK süreçlerinin yönetimi, SGK teşvikleri, Ar-Ge ve Teknopark danışmanlığı, personel yönetimi ve dijital insan kaynakları çözümleri alanlarında işletmelere destek sağlıyoruz.

Uzman ekibimizle işverenlerin yasal yükümlülüklerini doğru yönetmelerine, operasyonel risklerini azaltmalarına ve insan kaynakları süreçlerini daha verimli hale getirmelerine yardımcı oluyoruz.

Bordro ve SGK süreçlerinizi güvenle yönetmek için HRD Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.

HRD Danışmanlık

Web: www.hrddanismanlik.com
Telefon: 0212 924 22 35
E-posta: bilgi@hrddanismanlik.com

Mevzuat Dayanağı:

• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, Madde 13 ve 21
• 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 14 ve 26
• 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun
• SGK 2016/21 sayılı Kısa Vadeli Sigorta Kolları Uygulamaları Genelgesi