Çalışanın Çocuğuna Verilen Burs Bordroda Nasıl Gösterilir? 2026 SGK ve Vergi Uygulaması

İşverenlerin çalışanlarının çocuklarının eğitim hayatını desteklemek amacıyla burs vermesi, şirketlerin sosyal destek ve çalışan bağlılığı politikaları kapsamında uyguladığı yöntemlerden biridir. Ancak bu ödemelerin bordroda nasıl gösterileceği, SGK primine tabi olup olmadığı ve gelir vergisi ile damga vergisi karşısındaki durumu, bursun gerçek niteliğine ve ödeme şekline göre değişir.

Özellikle bursun doğrudan öğrenciye ödenmesi, eğitim ücretinin okul hesabına yatırılması veya çalışana nakit eğitim yardımı yapılması birbirinden farklı sonuçlar doğurabilir.

Bu nedenle bir ödemenin yalnızca “burs” olarak adlandırılması, kendiliğinden vergi ve SGK istisnası sağlamaz. İşverenin ödeme yöntemini, bursun amacını, öğrenci ile işveren arasındaki ilişkiyi ve ilgili mevzuat hükümlerini birlikte değerlendirmesi gerekir.

Bu yazımızda, 2026 yılı itibarıyla çalışanın çocuğuna verilen bursların bordro, SGK primi, gelir vergisi ve damga vergisi yönünden nasıl ele alınması gerektiğini inceliyoruz.

1. İşveren Çalışanın Çocuğuna Burs Verebilir mi?

Evet. İşverenler, çalışanlarının öğrenim gören çocuklarına eğitim desteği sağlamak amacıyla burs verebilir. Bu uygulama, şirketlerin sosyal sorumluluk faaliyetleri, çalışan bağlılığını artırma politikaları ve çalışan ailelerine yönelik sosyal destek programları kapsamında yürütülebilir.

Burs uygulamasının sağlıklı ve denetlenebilir şekilde yürütülmesi için şirket tarafından yazılı bir burs politikası veya yönergesi oluşturulması uygun olacaktır.

Bu kapsamda aşağıdaki hususlar önceden belirlenmelidir:

• Bursun hangi öğrenci gruplarına verileceği,
• Başvuru ve değerlendirme koşulları,
• Burs tutarı ve ödeme dönemi,
• Bursun hangi eğitim giderlerini karşılayacağı,
• Ödemenin öğrenciye mi yoksa eğitim kurumuna mı yapılacağı,
• Bursun devamı için aranacak şartlar,
• Bursun hangi belgelerle kayıt altına alınacağı.

Burada dikkat edilmesi gereken temel konu, yapılan ödemenin gerçekten öğrenciye yönelik bağımsız bir eğitim desteği mi yoksa çalışana sağlanan ücret veya ücret niteliğinde bir menfaat mi olduğudur.

2. Çalışanın Çocuğuna Verilen Burs Bordroda Gösterilir mi?

Bu sorunun yanıtı, ödemenin hukuki niteliğine göre belirlenir.

Bordro uygulamasında öncelikle iki farklı durum birbirinden ayrılmalıdır:

Birinci durum: Çalışana yapılan eğitim yardımı

İşveren, çalışanın çocuğunun eğitim giderlerini karşılamak amacıyla parayı doğrudan çalışana ödüyorsa bu ödemenin ücret niteliği taşıyıp taşımadığı değerlendirilmelidir.

Ödeme, çalışana sağlanan bir menfaat veya hizmet ilişkisinin karşılığı olarak değerlendiriliyorsa ücret hükümleri gündeme gelebilir. Bu durumda ödeme bordroda ilgili ücret unsuru olarak gösterilmeli ve mevzuatın gerektirdiği vergi ve SGK işlemleri yapılmalıdır.

İkinci durum: Öğrenciye doğrudan verilen burs

İşveren, bursu çalışanın çocuğuna doğrudan ödüyor ve ödeme gerçek anlamda öğrencinin eğitimini destekleme amacı taşıyorsa farklı bir hukuki değerlendirme yapılabilir.

Özellikle 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesinin ikinci bendi kapsamında, Türkiye'de öğrenim gören öğrencilere iaşe, ibate ve tahsil giderleri için yapılan belirli ödemeler gelir vergisinden istisna tutulabilmektedir.

Ancak bu istisna için kanunda aranan koşulların fiilen sağlanması gerekir. Ödemenin öğrenciye yapılması ve eğitim giderlerini karşılamaya yönelik olması tek başına her durumda yeterli kabul edilmemelidir.

Dolayısıyla bordroda gösterim kararı, ödeme açıklamasına veya burs protokolüne bakılarak değil, işlemin gerçek niteliğine göre verilmelidir.

3. Çalışanın Çocuğuna Verilen Burs Gelir Vergisine Tabi midir?

Gelir vergisi yönünden temel düzenlemeler, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 61'inci ve 28'inci maddeleridir.

Kanunun 61'inci maddesinde ücret; işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığında verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatler olarak tanımlanmıştır.

Aynı Kanun'un 28'inci maddesinin ikinci bendinde ise resmi ve özel müesseseler ile kişiler hesabına Türkiye'de öğrenim gören öğrencilere iaşe, ibate ve tahsil gideri olarak ödenen paralar gelir vergisinden istisna edilmiştir.

Bu kapsamda burs ödemesinin gelir vergisi istisnasından yararlanabilmesi için özellikle şu koşullar dikkate alınmalıdır:

• Öğrencinin Türkiye'de öğrenim görmesi,
• Ödemenin yemek, barınma ve öğrenim giderlerini karşılamaya yönelik olması,
• Ödemenin doğrudan öğrenciye yapılması,
• Ödeme yapan kurum ile öğrenci arasında işçi-işveren ilişkisi bulunmaması.

Bu koşulların sağlanması halinde burs ödemesinin Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesi kapsamında değerlendirilmesi mümkün olabilir.

Bununla birlikte, ödemenin çalışana yapılması veya gerçekte çalışana sağlanan ücret niteliğinde bir menfaat olması halinde söz konusu istisnanın uygulanması mümkün olmayabilir.

Önemli ayrıntı: Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesindeki istisna, öğrencinin çalışan ebeveynin çocuğu olmasına özgü bir düzenleme değildir. Esas olan, burs alan kişinin öğrenci olması ve kanunda belirtilen şartların karşılanmasıdır.

GİB özelgesi hangi konuda açıklama yapıyor?

Gelir İdaresi Başkanlığının 13.07.2010 tarihli ve B.07.1.GİB.4.06.17.02-DMG-1256-484 sayılı özelgesi, bir işverenin kendi çalışanına, aynı zamanda öğrenimine devam ettiği için verdiği bursu konu almaktadır.

Özelgede, çalışanın işverenle mevcut hizmet ilişkisinin bulunması ve bursun gelecekteki hizmet yükümlülüğüyle bağlantılı olması nedeniyle ödemenin gelir vergisi istisnasından yararlanamayacağı değerlendirilmiştir.

Bu özelge, çalışanın çocuğuna verilen bursla birebir aynı olay değildir. Ancak bursun gerçek niteliğinin ve öğrenci ile işveren arasındaki ilişkinin önemini göstermesi bakımından dikkate alınmalıdır.

Bu nedenle özelgedeki değerlendirmeyi çalışanın çocuğuna verilen her burs için doğrudan uygulanacak kesin bir sonuç olarak yorumlamamak gerekir.

4. Çalışanın Çocuğuna Verilen Burs SGK Primine Tabi midir?

SGK yönünden temel düzenleme, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 80'inci maddesidir.

Bu maddeye göre sigortalının hak ettiği ücretler, primler, ikramiyeler ve ücret niteliğindeki diğer ödemeler prime esas kazanca dahil edilir. Kanunda açıkça sayılan istisnalar ise prime esas kazanç dışında tutulur.

Çalışanın çocuğuna yönelik eğitim desteğinde, ödemenin kime ve hangi yöntemle yapıldığı önem taşır.

Eğitim ücretinin doğrudan okula ödenmesi

SGK'nın 2020/20 sayılı İşveren İşlemleri Genelgesi'nde, işveren tarafından sigortalı adına üçüncü kişilere yapılan bazı ödemeler açıklanmıştır.

Genelgede; okul öğrenim tutarları, kreş gibi hizmetlere ilişkin ödemelerin doğrudan hizmet sağlayıcıya yapılması ve sigortalıya doğrudan ödeme niteliği taşımaması halinde prime esas kazanca dahil edilmeyeceği belirtilmiştir.

Genelgede verilen örnekte, çalışanların çocukları için alınan kreş hizmetinin bedelinin işveren tarafından doğrudan okulun banka hesabına yatırılması halinde, bu ödemenin prime esas kazanca dahil edilmeyeceği açıklanmıştır.

Bu nedenle çalışanın çocuğuna ilişkin okul veya öğrenim ücretinin doğrudan eğitim kurumuna, fatura veya benzeri belgeler karşılığında ödenmesi SGK yönünden önemli bir ayrım yaratır.

Burs tutarının doğrudan öğrenciye ödenmesi

Bursun doğrudan öğrenciye nakit olarak ödenmesi ise okul ücretinin eğitim kurumuna ödenmesiyle aynı işlem değildir.

SGK'nın 2020/20 sayılı Genelgesi'ndeki doğrudan hizmet sağlayıcıya ödeme açıklaması, öğrenciye yapılan her nakit burs ödemesinin otomatik olarak prime esas kazanç dışında kalacağı anlamına gelmez.

Bu tür ödemelerde, çalışana sağlanan bir menfaat veya ücret niteliği bulunup bulunmadığı somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.

Özellikle ödemenin çalışanla bağlantısı, bursun gerçek amacı, ödeme yöntemi ve belgeleri birlikte incelenmelidir.

Uygulama açısından dikkat edilmesi gereken nokta: Okula doğrudan yapılan ve belgelendirilen öğrenim ücreti ödemesi ile öğrenciye nakit olarak yapılan burs ödemesini SGK bakımından aynı kategoride değerlendirmemek gerekir.

5. Burs Ödemesinden Damga Vergisi Kesilir mi?

Damga vergisi bakımından yalnızca ödemenin niteliği değil, ödeme nedeniyle düzenlenen belgenin türü de önemlidir.

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'nun 1'inci maddesine göre, Kanun'a ekli (1) sayılı tabloda yer alan kağıtlar damga vergisine tabidir. Kanun'un 9'uncu maddesi ve ekli (2) sayılı tablo kapsamında ise damga vergisi istisnaları düzenlenmiştir.

Gelir İdaresi Başkanlığının 13.07.2010 tarihli özelgesinde, işverenin kendi çalışanına burs adı altında yaptığı ödemenin ücret niteliğinde olduğu olayda, düzenlenen ödeme belgelerinin damga vergisi karşısındaki durumu değerlendirilmiştir.

Özelgede, somut olayda ödemenin ücret olarak kabul edilmesi nedeniyle ödeme belgelerinin damga vergisine tabi olduğu belirtilmiştir.

Ancak bu değerlendirme, çalışanın çocuğuna verilen ve ücret niteliği taşımayan bağımsız burs ödemelerine otomatik olarak uygulanamaz.

Gerçek bir öğrenci bursunda, düzenlenen belgenin niteliği ve Damga Vergisi Kanunu'ndaki hükümler ayrıca incelenmelidir. Her burs protokolü veya banka dekontu için otomatik olarak damga vergisi kesileceği söylenemez.

Bu nedenle damga vergisi değerlendirmesinde, ödemenin ücret niteliğinde olup olmadığı ve düzenlenen kağıdın Kanun'a ekli tablolarda yer alıp almadığı birlikte dikkate alınmalıdır.

6. İşveren Burs Ödemesini Şirket Gideri Olarak Yazabilir mi?

Burs ödemesinin gelir vergisi veya SGK bakımından nasıl değerlendirildiği ile kurum kazancından indirilip indirilemeyeceği birbirinden farklı konulardır.

Bir ödemenin gelir vergisinden istisna olması, kendiliğinden kurum kazancından indirilebileceği anlamına gelmez.

Kurumlar vergisi mükellefleri bakımından giderin ticari kazancın elde edilmesi ve idamesiyle bağlantısı ile ilgili mevzuat hükümleri dikkate alınmalıdır.

Gelir İdaresi Başkanlığının 13.07.2010 tarihli özelgesinde, yurt içindeki öğrencilere verilen bursların gider yazılabilmesi bakımından şu koşullar açıklanmıştır:

• Bursun işle ilgili olması,
• Burs verilen öğrencilerin eğitimlerini tamamladıktan sonra burs veren işletmede çalışacaklarını gösteren bir sözleşmenin bulunması,
• Öğrencilerin Türkiye genelinde eğitim gören adayların katılabileceği bir yarışma sınavı sonucunda belirlenmesi,
• Burs süresi ve karşılanan eğitim giderlerinin işin önemi ve genişliğiyle orantılı olması.

Bu açıklamalar, özelgede ele alınan olay ve mevzuat çerçevesinde değerlendirilmelidir. Her çalışan çocuğuna verilen bursun otomatik olarak kurum kazancından indirilebileceği sonucuna varılmamalıdır.

İşverenlerin burs giderlerini muhasebeleştirmeden önce ödemenin niteliğini, işletmeyle bağlantısını ve güncel vergi mevzuatını ayrıca değerlendirmesi gerekir.

7. Burs Ödemesi İçin Hangi Belgeler Hazırlanmalıdır?

Burs uygulamasının denetlenebilir, şeffaf ve mevzuata uygun şekilde yürütülmesi için ödeme sürecinin belgelenmesi önemlidir.

İşverenin, uygulamanın niteliğine göre aşağıdaki belgeleri hazırlaması veya temin etmesi uygun olacaktır:

1. Burs yönergesi veya şirket kararı: Bursun amacı, kapsamı, tutarı ve yararlanma koşulları yazılı olarak belirlenmelidir.

2. Öğrenci belgesi: Burs alacak kişinin öğrenim durumunu gösteren güncel belge alınmalıdır.

3. Burs başvuru formu: Öğrenciye ilişkin bilgiler ve burs talebinin dayanağı kayıt altına alınmalıdır.

4. Burs protokolü: Bursun amacı, ödeme dönemi, tutarı ve tarafların yükümlülükleri açıklanmalıdır.

5. Eğitim gideri belgeleri: Okul faturaları, öğrenim ücretleri ve diğer eğitim giderlerine ilişkin belgeler saklanmalıdır.

6. Banka dekontu veya ödeme belgesi: Ödemenin kime, hangi tarihte ve hangi açıklamayla yapıldığı gösterilmelidir.

7. Muhasebe ve bordro kayıtları: Ödemenin hukuki niteliğine uygun şekilde muhasebeleştirilmesi; ücret niteliğindeyse bordro ve ilgili vergi kayıtlarının düzenlenmesi gerekir.

Belgelerin hazırlanmış olması tek başına vergi veya SGK istisnası sağlamaz. Belgelerin gerçek işlemle uyumlu olması ve mevzuatta aranan koşulların fiilen karşılanması gerekir.

8. Burs ile Eğitim Yardımı Arasındaki Fark Nedir?

Burs ve eğitim yardımı günlük uygulamada birbirinin yerine kullanılabilse de hukuki ve mali açıdan aynı sonucu doğurmayabilir.

Burs: Öğrencinin eğitim hayatını desteklemek amacıyla verilen ve öğrencinin kendisine yönelik olan ödemedir. Gelir vergisi yönünden Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesindeki şartların sağlanması halinde istisna gündeme gelebilir.

Eğitim yardımı: İşverenin çalışanına, çocuğunun eğitim giderlerini karşılaması amacıyla sağladığı nakit veya diğer menfaatlerdir. Çalışana doğrudan yapılan nakit ödeme, ücret niteliği taşıyıp taşımadığı yönünden değerlendirilmelidir.

Eğitim kurumuna doğrudan ödeme: İşverenin çalışanının çocuğuna ilişkin okul veya öğrenim ücretini doğrudan eğitim kurumuna ödemesidir. SGK'nın 2020/20 sayılı Genelgesi kapsamında, sigortalıya doğrudan ödeme niteliğinde olmayan ve hizmet sağlayıcıya yapılan okul öğrenim tutarı ödemeleri prime esas kazanç dışında değerlendirilebilir.

Dolayısıyla uygulamada bursun adı kadar, ödemenin kime yapıldığı ve hangi hukuki ilişkiye dayandığı da önem taşır.

9. İşverenler Burs Uygulamasında Nelere Dikkat Etmelidir?

2026 yılında çalışanlarının çocuklarına burs vermeyi planlayan işverenlerin, uygulamayı yalnızca ödeme açıklamasına “burs” yazarak yürütmemesi gerekir.

Özellikle aşağıdaki konulara dikkat edilmelidir:

• Bursun öğrenciye mi, çalışana mı yoksa doğrudan eğitim kurumuna mı ödeneceği önceden belirlenmelidir.
• Ödemenin gerçek bir eğitim desteği olup olmadığı değerlendirilmelidir.
• Gelir vergisi istisnası için Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesindeki şartlar kontrol edilmelidir.
• SGK bakımından doğrudan öğrenciye yapılan nakit ödeme ile eğitim kurumuna yapılan ödeme birbirinden ayrılmalıdır.
• Ücret niteliği taşıyan ödemeler bordro, gelir vergisi ve SGK yönünden doğru şekilde işlenmelidir.
• Damga vergisi bakımından düzenlenen belgenin türü ve uygulanabilecek istisnalar ayrıca incelenmelidir.
• Burs giderlerinin kurum kazancından indirilmesi konusu ayrıca değerlendirilmelidir.
• Ödeme ve eğitim belgeleri eksiksiz şekilde saklanmalıdır.

Özellikle birden fazla çalışanı kapsayan burs programlarında, şirketin uygulamaya başlamadan önce bordro, muhasebe ve vergi yönünden ortak bir prosedür oluşturması olası uyuşmazlık ve denetim risklerini azaltacaktır.

Sık Sorulan Sorular

Çalışanın çocuğuna verilen burs bordroda gösterilmek zorunda mıdır?

Her burs ödemesi otomatik olarak bordroda gösterilmez. Ödemenin ücret niteliği taşıyıp taşımadığı ve hangi hukuki ilişkiye dayandığı değerlendirilmelidir. Ücret niteliğindeki ödemeler bordroda gösterilmelidir.

Çalışanın çocuğuna doğrudan ödenen burs gelir vergisinden istisna olabilir mi?

Evet. Türkiye'de öğrenim gören öğrenciye iaşe, ibate ve tahsil giderleri için yapılan ve Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesindeki şartları sağlayan ödemeler gelir vergisi istisnasından yararlanabilir.

Okul ücretinin doğrudan eğitim kurumuna ödenmesi SGK primine tabi midir?

SGK'nın 2020/20 sayılı Genelgesi'nde, çalışanların çocukları için okul öğrenim tutarlarının doğrudan eğitim kurumuna ödenmesi halinde, sigortalıya doğrudan ödeme niteliğinde olmadığından prime esas kazanca dahil edilmeyeceği açıklanmıştır.

Öğrenciye nakit olarak ödenen burs SGK priminden istisna mıdır?

Bu konuda otomatik bir istisna kabulü yapılmamalıdır. Öğrenciye nakit ödeme ile okul ücretinin doğrudan eğitim kurumuna ödenmesi farklı işlemlerdir. Nakit ödemenin çalışana sağlanan bir menfaat veya ücret niteliği taşıyıp taşımadığı somut olay üzerinden incelenmelidir.

Burs ödemesinden damga vergisi kesilir mi?

Ödemenin ücret niteliğinde olup olmadığı ve düzenlenen belgenin Damga Vergisi Kanunu'na ekli tablolarda yer alıp almadığı değerlendirilmelidir. Her burs ödemesi için otomatik damga vergisi kesintisi yapılacağı söylenemez.

İşveren çalışan çocuklarına verdiği bursu gider yazabilir mi?

Burs ödemesinin kurum kazancından indirilebilmesi, ödemenin niteliğine ve vergi mevzuatındaki gider kabul şartlarına bağlıdır. Bursun yalnızca çalışan çocuğuna verilmiş olması, gider yazılması için tek başına yeterli değildir.

Sonuç

Çalışanın çocuğuna verilen bursun bordroda gösterilmesi, SGK primine tabi olması ve gelir vergisi ile damga vergisi karşısındaki durumu, ödemenin gerçek niteliğine ve uygulanma şekline bağlıdır.

Gelir Vergisi Kanunu'nun 28'inci maddesindeki koşulları sağlayan gerçek öğrenci bursları gelir vergisi istisnasından yararlanabilir. SGK yönünden ise eğitim giderinin doğrudan eğitim kurumuna ödenmesi ile öğrenciye nakit burs verilmesi aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

İşverenlerin burs programını oluştururken ödeme yöntemini, belgeleri, bordro ve muhasebe kayıtlarını birlikte ele alması gerekir. Doğru yapılandırılmış bir burs uygulaması, çalışan bağlılığını desteklerken işverenin vergi ve sosyal güvenlik risklerini de yönetmesine yardımcı olur.

HRD Danışmanlık olarak bordro, SGK ve vergi uygulamalarında işletmelerin mevzuata uygun süreçler oluşturmasına destek oluyoruz.

Bordro ve SGK uygulamalarınız hakkında detaylı bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

HRD Danışmanlık
Telefon: 0212 924 22 35
E-posta: bilgi@hrddanismanlik.com
Web: www.hrddanismanlik.com

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olayın özellikleri ve yürürlükteki mevzuat hükümleri doğrultusunda ayrıca değerlendirme yapılmalıdır.